The 100 Years of Chonburi Hospital

Abstract

โรงพยาบาลชลบุรีได้ดำเนินการรักษาพยาบาลมาถึง100 ปี ในวันที่ 17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2562 นับเป็นโรงพยาบาลในภูมิภาคแห่งแรกๆ ของประเทศไทย ตามแนวพระราชประสงค์ของ พระบาทสมเด็จพระมงกฏเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ที่ต้องการให้พสกนิกรในส่วนภูมิภาคได้มีโรงพยาบาลและมีการรักษาพยาบาลที่ดี

โรงพยาบาลชลบุรีก่อตั้งในปี พ.ศ. 2462 โดยพระยาสัจจาภิรมย์ (สรวง ศรีเพ็ญ) ผู้ว่าราชการจังหวัดชลบุรี ในขณะนั้น ได้บอกบุญเรี่ยไรเงินจากพ่อค้าและคหบดี เพื่อช่วยกันร่วมปลูกสร้างโรงพยาบาล โดยไม่ได้ขอเงินหลวงแต่อย่างไร นำเงินไปซื้อไม้มาให้นักโทษปลูกสร้าง ที่ป่าไม้แสม ชายทะเล ปากคลองบางปลาสร้อย ห่างจากฝั่ง 13 เส้น (520 เมตร) ทำถนนขนาดกว้างพอรถแล่นผ่านได้ ประกอบด้วยโรงเรือนต่างๆ 9 เรือนดังต่อไปนี้ 1. เรือนหลังใหญ่ วางเตียงคนไข้อนาถา 30-40 เตียง 2. เรือนพยาบาลสตรี ตลอดจนเป็นที่คลอดบุตร 2 หลัง 3. เรือนคนไข้พิเศษ 2 หลัง มีครัวพร้อม 4. เรือนสำหรับภิกษุอาพาธ 5. เรือนคนไข้หนัก 6. เรือนที่ทำการชะล้างบาดแผลและผ่าตัด 7. เรือนทำการของแพทย์และพนักงาน

นอกจากนี้ยังมีการสร้างบ่อคอนกรีตขนาดใหญ่สำหรับใส่น้ำฝน จำนวน 5 บ่อ เมื่อสร้างเสร็จให้ชื่อว่า “โรงพยาบาลจังหวัดชลบุรี” (โรงพยาบาลชลบุรีเก่า) และมอบให้ขุนอินทร์วราคม ซึ่งในเวลานั้นเป็นแพทย์ประจำจังหวัด เป็นผู้ดำเนินงาน จึงกล่าวได้ว่า “พระยาสัจจาภิรมย์ อุดมราชภักดี (สรวง ศรีเพ็ญ) คือผู้ให้กำเนิดโรงพยาบาลชลบุรี และขุนอินทร์วราคม คือผู้อำนวยการโรงพยาบาลชลบุรีคนแรก”

การรบริหารกิจการโรงพยาบาลในระยะแรกนั้นอยู่ในสังกัดของสุขาภิบาล กรมสาธารณสุข กระทรวงมหาดไทยการรักษาพยาบาลเป็นแบบอยู่กินเปล่า ไม่ได้เก็บเงินทองจากราษฎร รายได้มาจากการชักชวนพวกข้าราชการเล่นละคร ปีละครั้ง มีการรวบรวมกันเข้าเป็นคณะ ฝึกซ้อมละครพูด ซึ่งจะแสดงราวๆเดือนเมษายน แล้วบอกขายตั๋วกันในราคาพิเศษ ล่วงหน้ากับพวกพ่อค้าใหญ่ๆ คฤหบดี รวมทั้งพวกหลงจู๊ตามโรงหีบน้ำตาล สถานที่แสดงนั้นปลูกสร้างเป็นโรงชั่วคราว ณ บริเวณศาลากลางจังหวัดในปัจจุบัน ปีหนึ่งได้เงินราว 5-6 พันบาท ซึ่งมอบให้เป็นค่าใช้จ่ายสำหรับโรงพยาบาลทั้งสิ้น รวมทั้งมีผู้ใจบุญมาบริจาคบ้าง นับว่าเงินใช้สอยในโรงพยาบาลไม่ต้องอาศัยเงินหลวง การแสดงละครนี้ทำติดต่ออยู่หลายปี ซึ่งเป็นต้นกำเนิดของงานประจำปีของจังหวัดชลบุรีจนถึงปัจจุบัน

พ.ศ.2480 พระยาบริรักษ์เวชการ อธิบดีกรมสาธารณสุขกรมสาธารณสุข สังกัดกระทรวงมหาดไทย จัดตั้งในปี พ.ศ. 2461 ตอนนั้นยังไม่มีกระทรวงสาธารณสุข จนกระทั้งในปี พ.ศ. 2485 จึงมีการจัดตั้ง เป็นกระทรวงสาธารณสุขเช่นในปัจจุบัน) ได้มาเย่ียมชมโรงพยาบาลจังหวัดชลบุรี และแจ้งให้นายแพทย์สง่า วิชพันธ์ (ผู้อำนวยการโรงยาบาลชลบุรีคนที่ 2) ทราบว่ารัฐบาลจะโอนงานโรงพยาบาล จากเทศบาลไปจัดทำเอง และให้จัดหาสถานที่เพื่อสร้างโรงพยาบาลชลบุรีแห่งใหม่ (โรงพยาบาลชลบุรีในปัจจุบัน) เพราะโรงพยาบาลเก่าซึ่งสร้างริมทะเลเป็นสถานที่ไม่เหมาะสม ไม่สะดวกในการที่จะขยายให้ใหญ่โต และพบสถานที่เหมาะสมแก่การสร้างโรงพยาบาลใหม่ที่ดินขนาด 24 ไร่ 32 ตารางวา ยาวขนานไปกับถนนสุขุมวิท แต่ไม่ติดถนนเพราะมีที่ดินของเอกชนรายอื่นบังหน้าอยู่ตลอดแนวถนน เป็นที่ของหลวงบำรุงราชนิยม (สูญ (ซุ่นเบ็ง) สิงคาลวณิช)ซึ่งเป็นนายกเทศมนตรีเมืองชลบุรี ในขณะนั้น ทำการเจรจาขอซื้อต่อหลวงบำรุงราชนิยม ทั้งขอให้ช่วยจัดตั้งงบประมาณเพื่อจ่ายชำระ ค่าที่แปลงนี้ ต่อมาหลวงบำรุงราชนิยม ไปเจรจาขอซื้อที่ดินด้านหน้าที่ติดแนวถนนทั้งหมด เมื่อตกลงราคากันได้แล้วจึงบริจาคเงินส่วนตัวชำระค่าที่ดิน แล้วยกให้เป็นสมบัติของโรงพยาบาลชลบุรี นอกจากนี้ท่านยังบริจาคเงินสร้างบ้านพักนายแพทย์ อีก 1 หลัง นับว่าหลวงบำรุงราชนิยม สูญ (ซุ่นเบ็ง) สิงคาลวณิช เป็นผู้มีคุณูปการอย่างมากต่อโรงพยาบาลชลบุรีในระยะเริ่มก่อตั้ง ในปี พ.ศ. 2483 ได้ย้ายมายังที่ตั้งปัจจุบัน เริ่มด้วยการก่อสร้างตึกคนไข้นอกหรือตึกอำนวยการ ชั้นเดียว คณะกรรมการจัดตั้งโรงพยาบาลในระยะเริ่มแรกมีรายนามดังต่อไปนี้ 1.ขุนนนทเวชนรานุบาล 2. นายบริบูรณ์ ศรีตรัย 3. นายอุทิศ กาลวันตวานิช 4. นายวิชัย อุนากูล 5. ขุนอินทร์วราคม 6. นายดาว บุปผเวส 7. นายเชื้อ ชนานพ 8. นางรัตนา ชนานพ 9. นายนารถ รักธรรม