ประสิทธิผลของแคปซูลมะระขี้นกต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดในอาสาสมัครที่มีภาวะก่อนเบาหวาน

ผู้แต่ง

  • สุภาภรณ์ ปิติพร กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร
  • อำนาจ รักษ์งาน กลุ่มภารกิจด้านบริการปฐมภูมิ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร
  • ณัฐดนัย มุสิกวงศ์ กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร
  • ผกากรอง ขวัญข้าว กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร

คำสำคัญ:

มะระขี้นก, ภาวะก่อนเบาหวาน, เบาหวานชนิดที่ 2, ระดับน้ำตาลในเลือด

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินประสิทธิผลและความปลอดภัยของแคปซูลมะระขี้นกในการควบคุมระดับน้ำตาลในผู้ที่มีภาวะก่อนเบาหวาน
วิธีการวิจัย: รูปแบบการวิจัยเป็นการทดลองแบบสุ่มชนิดมีกลุ่มควบคุมชนิดปกปิด 2 ทาง ในอาสาสมัคร 193 คนที่ได้รับมะระขี้นก หรือยาหลอกขนาด 2 กรัม/วัน เป็นเวลา 6 เดือน ซึ่งในทุกเดือนทำการประเมินผลลัพธ์หลัก คือ ระดับน้ำตาลในเลือดด้วยค่า fasting plasma glucose (FPG) และค่า glycosylated haemoglobin (HbA1c) รวมถึงประเมินความปลอดภัยต่อตับและไตด้วยค่าทางห้องปฏิบัติการและการรายงานอาการไม่พึงประสงค์ ส่วนผลลัพธ์รองคือ ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 รายใหม่ที่พบ
ผลการวิจัย: ลักษณะพื้นฐานของอาสาสมัครทั้ง 2 กลุ่มไม่แตกต่างกัน (n=96 ในกลุ่มมะระขี้นก n=97 ในกลุ่มยาหลอก) โดยอาสาสมัครมีค่าดัชนีมวลกายเฉลี่ย 26.24 kg/m2 ในกลุ่มมะระขี้นกแคปซูล และ 25.99 kg/m2 ในกลุ่มยาหลอก ในเดือนที่ 6 กลุ่มที่ได้รับมะระขี้นกแคปซูลมีค่า FPG ลดลงอย่างมีนัยสำคัญสถิติเมื่อเปรียบเทียบกับก่อนใช้ (p<0.05) แต่ FPG ในแต่ละเดือนไม่แตกต่างจากยาหลอก (p=0.487) นอกจากนั้นยังพบว่ากลุ่มที่ได้รับมะระขี้นกมีแนวโน้มการเพิ่มของค่า HbA1c ต่อเดือนน้อยกว่ายาหลอกอย่างมีนัยสำคัญ (p=0.035) เมื่อสิ้นสุดการวิจัยไม่พบผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 รายใหม่แต่พบภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำที่ไม่มีอาการในทั้ง 2 กลุ่ม ๆ ละ 1 ราย และพบว่าค่า HDL ในกลุ่มที่ได้รับมะระขี้นกมีการลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.014)
สรุปผล: การศึกษานี้สรุปได้ว่า ในผู้ที่มีภาวะก่อนเบาหวาน การใช้มะระขี้นกแคปซูลขนาด 2 กรัม/วัน เป็นระยะเวลา 6 เดือน มีแนวโน้มควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และไม่เกิดอาการไม่พึงประสงค์ที่รุนแรง แต่ยังคงต้องมีการศึกษาเพิ่มเติมในอาสาสมัครที่มีดัชนีมวลกายตั้งแต่ 30 kg/m2

ประวัติผู้แต่ง

สุภาภรณ์ ปิติพร, กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร

ปร.ด.

อำนาจ รักษ์งาน, กลุ่มภารกิจด้านบริการปฐมภูมิ โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร

พ.บ.

ณัฐดนัย มุสิกวงศ์, กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร

ภ.บ.

ผกากรอง ขวัญข้าว, กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร

ปร.ด.

เอกสารอ้างอิง

Aekplakorn W, Tantayotai V, Numsangkul S, Tatsato N, Luckanajantachote P, Himathongkam T. Evaluation of a community-based diabetes prevention program in Thailand: A cluster randomized controlled trial. J Prim Care Community Health [Internet]. 2019 Jan 1 [cited 2021 Oct 20];10:2150132719847374. Available from: https://doi.org/10.1177/2150132719847374

Wilson ML. Prediabetes: Beyond the borderline. Nursing Clinics of North America [Internet]. 2017 Dec 1 [cited 2021 Oct 25];52(4):665–77. Available from: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0029646517300877

Tabák AG, Herder C, Rathmann W, Brunner EJ, Kivimäki M. Prediabetes: A high-risk state for developing diabetes. Lancet [Internet]. 2012 Jun 16 [cited 2021 Oct 19];379(9833):2279–90. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3891203

Diabetes Prevention Program (DPP) Research Group. The Diabetes Prevention Program (DPP): Description of lifestyle intervention. Diabetes Care [Internet]. 2002 Dec 1 [cited 2021 Oct 25];25(12):2165–71. Available from: https://care.diabetesjournals.org/content/25/12/2165

Kamenova P. Therapeutic potential of met–formin in normal glucose tolerant persons with metabolic syndrome. Biotechnology & Biotechnological Equipment [Internet]. 2020 Jan 1 [cited 2021 Oct 19];34(1):30–7. Available from: https://doi.org/10.1080/13102818.2019.1711184

Lipscombe L, Booth G, Butalia S, Dasgupta K, Eurich DT, Goldenberg R, et al. Pharmacologic glycemic management of type 2 diabetes in adults. Canadian Journal of Diabetes [Internet]. 2018 Apr 1 [cited 2021 Oct 25];42:S88–103. Available from: https://www.canadianjournalofdiabetes.com/article/S1499-2671(17)30845-6/fulltext

ประกาศคณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ เรื่อง บัญชียาหลักแห่งชาติ พ.ศ. 2555 ประกาศ ณ วันที่ 29 มีนาคม พ.ศ. 2555. ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 129 ตอนพิเศษ 85ง หน้า 17 (ลงวันที่ 25 พฤษภาคม 2555).

Fuangchan A, Seubnukarn T, Jungpattana–wadee D, Sonthisombat P, Ingkaninan K, Plianbangchang P, et al. Retrospective study on the use of bitter melon for type 2 diabetes at Dansai Crown Prince Hospital, Thailand. Srinagarind Medical Journal [Internet]. 2009 [cited 2021 Oct 19];24(4):332–8. Avai–lable from: https://li01.tci-thaijo.org/index.php/SRIMEDJ/article/view/13043

Punikhom P, Tiyaworanant S, Suriyakrai S. The glucose-lowering effects of the powder of Momordica charantia L. fruits on type 2 diabetic patients. Journal of Thai Traditional and Alternative Medicine [Internet]. 2016 [cited 2021 Oct 25];14(1):46–58. Available from: https://www.tci-thaijo.org/index.php/JTTAM/article/download/101908/78916

Ployluan J. Efficacy of an add-on treatment with Momordica charantia (bitter melon) capsules in patients with type 2 diabetes mellitus. Journal of Thai Traditional and Alternative Medicine [Internet]. 2020 Aug 31 [cited 2021 Oct 20];18(2):313–25. Available from: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JTTAM/article/view/238983

Krawinkel MB, Ludwig C, Swai ME, Yang R, Chun KP, Habicht SD. Bitter gourd reduces elevated fasting plasma glucose levels in an intervention study among prediabetics in Tanzania. Journal of Ethnopharmacology [Internet]. 2018 Apr 24 [cited 2021 Oct 25];216:1–7. Available from: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0378874117334840

Singh J, Cumming E, Manoharan G, Kalasz H, Adeghate E. Medicinal chemistry of the anti-diabetic effects of Momordica Charantia: Active constituents and modes of actions. Open Med Chem J [Internet]. 2011 Sep 9 [cited 2021 Oct 25];5:70–7. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3174519

Baby Joseph DJ. Antidiabetic effects of Momordica charantia (bitter melon) and its medicinal potency. Asian Pacific Journal of Tropical Disease [Internet]. 2013 Apr [cited 2021 Oct 20];3(2):93. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4027280

Cummings E, Hundal HS, Wackerhage H, Hope M, Belle M, Adeghate E, et al. Momordica charantia fruit juice stimulates glucose and amino acid uptakes in L6 myotubes. Mol Cell Biochem [Internet]. 2004 Jun 1 [cited 2021 Oct 25];261(1):99–104. Available from: https://doi.org/10.1023/B:MCBI.0000028743.75669.ab

Ahmed I, Adeghate E, Cummings E, Sharma AK, Singh J. Beneficial effects and mechanism of action of Momordica charantia juice in the treatment of streptozotocin-induced diabetes mellitus in rat. Mol Cell Biochem [Internet]. 2004 Jun 1 [cited 2021 Oct 25];261(1):63–70. Available from: https://doi.org/10.1023/B:MCBI.0000028738.95518.90

Sridhar MG, Vinayagamoorthi R, Suyambunathan VA, Bobby Z, Selvaraj N. Bitter gourd (Momordica charantia) improves insulin sensitivity by increasing skeletal muscle insulin-stimulated IRS-1 tyrosine phosphorylation in high-fat-fed rats. British Journal of Nutrition [Internet]. 2008 Apr [cited 2021 Oct 25];99(4):806–12. Available from: https://www.cambridge.org/core/journals/british-journal-of-nutrition/article/bitter-gourd-momordica-charantia-improves-insulin-sensitivity-by-increasing-skeletal-muscle-insulinstimulated-irs1-tyrosine-phosphorylation-in-highfatfed-rats/D470BE4EB472C23CAD3626673E8A4230#

Abdollahi M, Abu Bakar MZ, Goh Y, Noordin MM, Rezaeizadeh A. The effects of Momordica charantia on the liver in streptozotocin-induced diabetes in neonatal rats. African Journal of Biotechnology [Internet]. 2010 Aug 2;9:5004–12. Available from: https://www.ajol.info/index.php/ajb/article/view/92121

Ahmad Z, Zamhuri KF, Yaacob A, Siong CH, Selvarajah M, Ismail A, et al. In vitro anti-diabetic activities and chemical analysis of polypeptide-k and oil isolated from seeds of Momordica charantia (bitter gourd). Molecules [Internet]. 2012 Aug [cited 2021 Oct 26];17(8):9631–40. Available from: https://www.mdpi.com/1420-3049/17/8/9631

Uebanso T, Arai H, Taketani Y, Fukaya M, Yamamoto H, Mizuno A, et al. Extracts of Momordica charantia suppress postprandial hyperglycemia in rats. J Nutr Sci Vitaminol (Tokyo) [Internet]. 2007 Dec;53(6):482–8. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18202535

Sitasawad SL, Shewade Y, Bhonde R. Role of bittergourd fruit juice in stz-induced diabetic state in vivo and in vitro. J Ethnopharmacol [Internet]. 2000 Nov;73(1–2):71–9. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11025141

Fuangchan A, Sonthisombat P, Seubnukarn T, Chanouan R, Chotchaisuwat P, Sirigulsatien V, et al. Hypoglycemic effect of bitter melon compared with metformin in newly diagnosed type 2 diabetes patients. J Ethnopharmacol [Internet]. 2011 Mar 24 [cited 2021 Oct 20];134(2):422–8. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21211558

WHO Expert Consultation. Appropriate body-mass index for Asian populations and its implications for policy and intervention strategies. Lancet [Internet]. 2004 Jan 10;363(9403):157–63. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/14726171

Zhou B. Predictive values of body mass index and waist circumference to risk factors of related diseases in Chinese adult population. Zhonghua Liu Xing Bing Xue Za Zhi [Internet]. 2002 Feb;23(1):5–10. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12015100

Whelton PK, Carey RM, Aronow WS, Casey DE, Collins KJ, Dennison Himmelfarb C, et al. 2017 ACC/AHA/AAPA/ABC/ACPM/AGS/APhA/ASH/ASPC/NMA/PCNA Guideline for the prevention, detection, evaluation, and management of high blood pressure in adults: A report of the American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on clinical practice guidelines. Hypertension [Internet]. 2018 Jun 1 [cited 2021 Oct 20];71(6):e13–115. Available from: https://www.ahajournals.org/doi/10.1161/HYP.0000000000000065

Bansal N. Prediabetes diagnosis and treatment: A review. World J Diabetes [Internet]. 2015 Mar 15 [cited 2021 Oct 20];6(2):296–303. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4360422/

Jellinger PS, Handelsman Y, Rosenblit PD, Bloomgarden ZT, Fonseca VA, Garber AJ, et al. American Association of Clinical Endocrinologists and American College of Endocrinology guidelines for management of dyslipidemia and prevention of cardiovascular disease. Endocrine Practice [Internet]. 2017 Apr 1 [cited 2021 Oct 20];23:1–87. Available from: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1530891X20429593

Kwo PY, Cohen SM, Lim JK. ACG clinical guideline: Evaluation of abnormal liver chemistries. Official journal of the American College of Gastroenterology [Internet]. 2017 Jan [cited 2021 Oct 20];112(1):18–35. Available from: https://journals.lww.com/ajg/Fulltext/2017/01000/ACG_Clinical_Guideline__Evaluation_of_Abnormal.13.aspx

Isakova T, Nickolas TL, Denburg M, Yarlagadda S, Weiner DE, Gutiérrez OM, et al. KDOQI US Commentary on the 2017 KDIGO clinical practice guideline update for the diagnosis, evaluation, prevention, and treatment of chronic kidney disease–mineral and bone disorder (CKD-MBD). American Journal of Kidney Diseases [Internet]. 2017 Dec 1 [cited 2021 Oct 20];70(6):737–51. Available from: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0272638617308983

American Diabetes Association. Classification and diagnosis of diabetes: Standards of medical care in diabetes-2019. Diabetes Care [Internet]. 2019 Jan;42(Suppl 1):S13–28. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30559228

Chuengsamarn S, Rattanamongkolgul S, Luechapudiporn R, Phisalaphong C, Jirawatnotai S. Curcumin extract for prevention of type 2 diabetes. Diabetes Care [Internet]. 2012 Nov [cited 2021 Oct 20];35(11):2121–7. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3476912

Tsai C-H, Chen EC-F, Tsay H-S, Huang C. Wild bitter gourd improves metabolic syndrome: A preliminary dietary supplementation trial. Nutr J [Internet]. 2012 Jan 13 [cited 2021 Oct 20];11:4. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3311063/

Baldwa VS, Bhandari CM, Pangaria A, Goyal RK. Clinical trial in patients with diabetes mellitus of an insulin-like compound obtained from plant source. Upsala Journal of Medical Sciences [Internet]. 1977 Jan 1 [cited 2021 Oct 20];82(1):39–41. Available from: https://doi.org/10.3109/03009737709179057

American Diabetes Association. Obesity management for the treatment of type 2 diabetes: Standards of medical care in diabetes-2021. Diabetes Care [Internet]. 2021 Jan;44(Suppl 1):S100–10. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33298419

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2021-12-13