ผลการพัฒนาแนวทางการใช้ยาฟิลกราสทิมในผู้ป่วยมะเร็งเต้านม ต่อการป้องกันการเกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ โรงพยาบาลนางรอง จังหวัดบุรีรัมย์

ผู้แต่ง

  • สุพรรณภา ธนาสูรย์ กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลนางรอง

คำสำคัญ:

ภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้, ฟิลกราสทิม, มะเร็งเต้านม

บทคัดย่อ

ความเป็นมา: ผู้ป่วยมะเร็งเต้านมที่รับยาเคมีบำบัดสูตร 4AC-T และ FAC ในโรงพยาบาลนางรอง เกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ และไม่ได้รับการสั่งใช้ฟิลกราสทิมเพื่อป้องกันสูงถึงร้อยละ 67.01 จึงได้มีการพัฒนาแนวทางป้องกันโดยเพิ่มการสั่งใช้ฟิลกราสทิม เพื่อลดการเกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ และเพิ่มความปลอดภัยต่อผู้ป่วยมากยิ่งขึ้น

วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาผลของการพัฒนาแนวทางการใช้ฟิลกราสทิม ในการป้องกันการเกิดภาวะ นิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ และประเมินผลการปฏิบัติตามแนวการสั่งใช้ฟิลกราสทิมในผู้ป่วยมะเร็งเต้านม

วิธีวิจัย: เป็นการศึกษาย้อนหลังในผู้ป่วยโรคมะเร็งเต้านมที่ได้รับยาเคมีบำบัดสูตร 4AC-T และ FAC เก็บข้อมูลตั้งแต่ 1 มกราคม พ.ศ. 2564 ถึง 31 ธันวาคม พ.ศ. 2567 เปรียบเทียบการเกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ ก่อนและหลังการพัฒนาแนวทางการใช้ฟิลกราสทิม วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ independent chi-square และ Independent t-test

ผลการวิจัย: กลุ่มตัวอย่างที่เข้าเกณฑ์ก่อนและหลังการพัฒนาแนวทาง จำนวน 72 คน (486 รอบ) และ 78 คน (467 รอบ) ตามลำดับ การเกิดภาวะภาวะนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ลดลงจากร้อยละ 2.47 เป็น 1.50 แต่ไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value = 0.284) อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยเกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำลดลงจากร้อยละ 14.81 เป็น 8.99 (p-value = 0.003) รวมทั้งภาวะนิวโทรฟิลต่ำระดับรุนแรงลดลงจากร้อยละ 4.32 เป็น 1.07 (p-value = 0.038) และแพทย์มีการปฏิบัติตามแนวทางเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 32.99 เป็นร้อยละ 100 (p-value < 0.001)

สรุปผล: การจัดทำแนวทางการใช้ยาฟิลกราสทิม ช่วยลดระดับความรุนแรงและอุบัติการณ์การเกิดภาวะนิวโทรฟิลต่ำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ผู้ป่วยเกิดภาวะ febrile neutropenia มีแนวโน้มลดลง ช่วยส่งเสริมให้แพทย์สามารถสั่งใช้ยาได้อย่างถูกต้อง รวดเร็ว และปฏิบัติตามแนวทางเพิ่มขึ้น

ประวัติผู้แต่ง

สุพรรณภา ธนาสูรย์, กลุ่มงานเภสัชกรรม โรงพยาบาลนางรอง

ภ.บ.

เอกสารอ้างอิง

ศรุตา ฟักนวม. ภาวะไข้จากเม็ดเลือดขาวต่ำในผู้ป่วยหลังการรักษาด้วยยาเคมีบำบัดในโรงพยาบาลศูนย์นครปฐม. วารสารแพทย์เขต 4-5 [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];39(1):25-34. สืบค้นจาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/reg45/article/view/240096

ดวงพร บริสุทธิ์บัวทิพย์, อรพรรณ คงพันธุ์วิจิตร. ภาวะไข้ร่วมกับเม็ดเลือดขาวในเลือดต่ำในผู้ป่วยโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิด เฉียบพลันที่ได้รับยาเคมีบำบัดในคณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช. วชิรเวชสาร [อินเทอร์เน็ต]. 2557 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];58(3):21-32. สืบค้นจาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/VMED/article/view/25039

ปัทมา เพชรไพรินทร์. การพยาบาลผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันชนิดมัยอีลอยด์ที่ได้รับยาเคมีบำบัด: กรณีศึกษา 2 ราย. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม [อินเทอร์เน็ต]. 2561 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];15(3):178-86. สืบค้นจาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/MKHJ/article/view/196384

Gupta A. Management of chemotherapy induced neutropenia - an unmet clinical need. Am J Biomed Sci & Res. 2019;4(5):313-8. doi: 10.34297/AJBSR.2019.04.000823.

Carmona-Bayonas A, Jimenez-Fonseca P, Virizuela Echaburu J, Antonio M, Font C, Biosca M, et al. Prediction of serious complications in patients with seemingly stable febrile neutropenia: validation of the clinical index of stable febrile neutropenia in a prospective cohort of patients from the FINITE study. J Clin Oncol. 2015;33(5):465-71. doi: 10.1200/JCO. 2014.57.2347.

Griffiths EA, Roy V, Alwan L, Bachiashvili K, Baird J, Cool R, et al. NCCN Guidelines® Insights: hematopoietic growth factors, version 1.2022. J Natl Compr Canc Netw. 2022;20(5):436-42. doi: 10.6004/jnccn.2022.0026.

คณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ. ประกาศคณะกรรมการพัฒนาระบบยาแห่งชาติ เรื่อง บัญชียาหลักแห่งชาติ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2567 ลงวันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2567 [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กองนโยบายแห่งชาติด้านยา สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา; 2567 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567]. สืบค้นจาก: https://ndp.fda.moph.go.th/nlem/67-2

คณะอนุุกรรมการจัดทำคำแนะนำในการรักษาและป้องกันภาวะไข้้ในผู้ป่วยมะเร็งโลหิตวิทยาที่มีเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลล์์ต่ำ. คำแนะนำในการรักษาและป้องกันภาวะไข้ในผู้ป่วยมะเร็งทางโลหิตที่มีเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลล์ต่ำ ฉบับปี พ.ศ.2567 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร: สมาคมโลหิตวิทยาแห่งประเทศไทย; 2567 [สืบค้นเมื่อ 15 ส.ค. 2568]. สืบค้นจาก: https://www.tsh.or.th/Activity/Detail/372

เอกรัฐ รัฐฤทธิ์ธำรง. แนวทางการวินิจฉัยและรักษาภาวะเม็ดเลือดขาวชนิดนิวโทรฟิลต่ำในผู้ใหญ่. วารสารโลหิตวิทยาและเวชศาสตรบริการโลหิต [อินเทอร์เน็ต]. 2561 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];28(3):281-7. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JHematolTransfusMed/article/view/104051

Steventon L, Kipps E, Man KK, Roylance R, Forster MD, Wong IC, et al. The impact of inter-cycle treatment delays on 5-year all-cause mortality in early-stage breast cancer: a retrospective cohort study. Eur J Cancer. 2024;210:114301. doi: 10.1016/j.ejca.2024.114301.

ศลิษา ลิบลับ, ณัฏฐดา อารีเปี่ยม. การเลื่อนการให้ยาหรือลดขนาดยาเคมีบำบัดสูตรแพลตินัมเป็นหลักส่งผลต่อการรักษาในผู้ป่วยมะเร็งรังไข่ชนิดเยื่อบุผิวระยะลุกลาม. วารสารโรคมะเร็ง [อินเทอร์เน็ต]. 2563 [สืบค้นเมื่อ 18 มิ.ย. 2568];40(1):28-40. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TCJ/article/view/242931

ทักษิณ จันทร์สิงห์. การใช้โคโลนีสติมิวเลตทิงแฟกเตอร์ในภาวะไข้ร่วมกับเม็ดเลือดขาวนิวโตรฟิลต่ำ. ไทยเภสัชศาสตร์และวิทยาการสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2562 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];14(3):136-45. สืบค้นจาก: https://ejournals.swu.ac.th/index.php/pharm/article/view/11785

Gascón P, Awada A, Karihtala P, Lorenzen S, Minichsdorfer C. Optimal use of granulocyte colony-stimulating factor prophylaxis to improve survival in cancer patients receiving treatment: an expert view. Wien Klin Wochenschr. 2024;136(11-12):362-8. doi: 10.1007/s00508-023-02300-6.

ยุทธพงศ์ สุวรรณพงศ์, ดุจฤดี ชินวงศ์, นราวดี เนียมหุ่น, ทิพาพร กาญจนราช, สุระรอง ชินวงศ์. การพัฒนาและประเมินผลของแนวทางการจัดการภาวะเม็ดเลือดขาวนิวโทรฟิลต่ำร่วมกับมีไข้ในผู้ป่วยมะเร็งชนิดก้อนที่ได้รับยาเคมีบำบัด ณ โรงพยาบาลประจำจังหวัดแห่งหนึ่ง. วารสารเภสัชกรรมไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [สืบค้นเมื่อ 20 ธ.ค. 2567];15(3):816-27. สืบค้นจาก: https://he01.tci-thaijo.org/index.php/TJPP/article/view/256177

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-25