การพัฒนาข้อเสนอแนะเชิงกฎหมายและมาตรฐานสุขาภิบาลอาหารสำหรับธุรกิจการให้บริการจัดส่งอาหาร

บทคัดย่อ

ท่ามกลางการเติบโตอย่างรวดเร็วของธุรกิจการให้บริการจัดส่งอาหาร ปัจจุบันยังคงประสบปัญหาการขาดแคลนมาตรฐานสุขาภิบาลอาหารที่เฉพาะเจาะจงและกรอบกฎหมายที่ครอบคลุม การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนามาตรฐานสุขาภิบาลอาหารและจัดทำข้อเสนอทางกฎหมายที่เหมาะสมสำหรับธุรกิจดังกล่าว งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) โดยใช้วิธีการวิจัยเอกสารและการอภิปรายกลุ่มผู้เชี่ยวชาญ ภายใต้กรอบแนวคิด HACCP ดำเนินการระหว่างเดือนมิถุนายน 2568 ถึงมกราคม 2569 พร้อมทั้งตรวจสอบความถูกต้องและความน่าเชื่อถือของข้อมูลด้วยวิธีการตรวจสอบแบบสามเส้า ทั้งด้านข้อมูล แนวคิด ทฤษฎี และวิธีการ ผลการศึกษาพบว่า มาตรฐานสุขาภิบาลอาหารสำหรับธุรกิจการให้บริการจัดส่งอาหารประกอบด้วย 5 องค์ประกอบหลัก ได้แก่ (1) สุขลักษณะของสถานที่ปรุงประกอบอาหาร (2) สุขลักษณะของอาหารและกรรมวิธี (3) สุขลักษณะของภาชนะและบรรจุภัณฑ์ (4) สุขลักษณะของผู้ประกอบกิจการและผู้สัมผัสอาหาร และ (5) สุขลักษณะของการจำหน่ายและจัดส่งอาหาร โดยมีเป้าหมายเพื่อกำกับดูแลกลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย 3 กลุ่ม คือ ผู้ประกอบการแพลตฟอร์มออนไลน์ ผู้ประกอบการธุรกิจอาหาร และผู้สัมผัสอาหาร ในด้านกฎหมาย พบความจำเป็นเร่งด่วนในการปรับปรุงกฎหมายหลัก ได้แก่ พระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 และพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 (และที่แก้ไขเพิ่มเติม) รวมถึงกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้อง เนื่องจากบทบัญญัติปัจจุบันยังขาดความชัดเจนด้านนิยามและข้อบังคับเกี่ยวกับสุขาภิบาลในขั้นตอนการขนส่งอาหาร การศึกษานี้จึงมุ่งหวังให้ความสำคัญในการวางระบบกำกับดูแลคุณภาพและสุขาภิบาลอาหารอย่างเป็นรูปธรรม เพื่อยกระดับความปลอดภัยของผู้บริโภคในยุคดิจิทัลอย่างยั่งยืน