ใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดง ลดปัญหาผ้าก๊อซติดแผล

ผู้แต่ง

  • ไพฑูรย์ เพชรแก้ว โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหัวช้าง อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

คำสำคัญ:

น้ำมันมะพร้าวสกัดเย็น, ไข่แดง, ใบตองกล้วยอ่อน, ภูมิปัญญาท้องถิ่น, ผ้าก๊อซติดแผล

บทคัดย่อ

ปัญหาที่สำคัญอย่างหนึ่งของการทำแผลคือ แผลติดผ้าก๊อซ มักพบในแผลถลอกจากอุบัติเหตุ แผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก แผลจากท่อไอเสมารถจักรยานยนต์และแผลฉีกขาดอื่นๆ เกิดจากน้ำเหลือง ของแผลเมื่อแห้งแล้วจะจับติดแน่นกับผ้าก๊อซ เมื่อทำแผลจะดึงออกจากแผลยากมากถึงแม้จะใช้น้ำเกลือล้างแผลราดที่แผลจนชุ่มก็ตาม การดึงผ้าก๊อซออกจากแผลแต่ละครั้งจะรู้สึกเจ็บแผลและแผล มักจะมีเลือดออกมาด้วย จึงทำให้ผู้รับบริการมีความวิตกกังวลทุกครั้งที่ทำแผล โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าเป็นเด็กหรือเด็กเล็กจะกลัวการทำแผล และจะไม่ให้ความร่วมมือในการทำแผลเท่าที่ควร และที่สำคัญเนื้อเยื่อของแผลที่เกิดใหม่จะถูกดึงทำลายไปด้วย จึงเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้แผลหายช้า ปัจจุบันสถานบริการสาธารณสุขจะใช้แผ่นขี้ผึ้งปิดแผลชนิดสำเร็จรูป ปิดแผลที่ติดผ้าก๊อซ ซึ่งวัสดุดังกล่าวมีราคาค่อนข้างสูงและมีไม่เพียงพอให้บริการ โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลหัวช้าง มีความตระหนักและเล็งเห็นถึงความสำคัญของปัญหาที่เกิดขึ้นนี้ จึงได้ประดิษฐ์นวัตกรรมใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดงขึ้น นวัตกรรมนี้เป็นนวัตกรรมที่พัฒนาต่อยอดจากนวัตกรรมเดิม มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประสิทธิภาพของใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดงในการแก้ปัญหาแผลติดผ้าก๊อซ ตัวยาสมุนไพรและวัสดุที่สำคัญประกอบด้วย ใบตองอ่อนกล้วยน้ำว้า น้ำมันมะพร้าวสกัดเย็น ไข่แดง (ไข่เป็ด) และหมากแก่ มีขั้นตอนการผลิต 3 อย่างคือ (1) ขั้นตอนการผลิตใบตอง (2) การผลิตน้ำมันสมุนไพรไข่แดง และ (3) การทำให้ปลอดเชื้อ ผลการศึกษาการใช้นวัตกรรมใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดง ในผู้ที่มีแผลติดผ้าก๊อซ ในระหว่างวันที่ 1 มิถุนายน พ.ศ. 2563 ถึง วันที่ 31 พฤษภาคม พ.ศ. 2565 จำนวน 32 คน พบว่า จำนวนผู้รับบริการไม่พบแผลติดผ้าก๊อซจำนวน 32 คน คิดเป็นร้อยละ 100 ประเมินความพึงพอใจผู้มารับบริการ พบว่ามีความพึงพอใจระดับมากจำนวน 32 คน คิดเป็นร้อยละ 100 และประเมินความพึงพอใจของผู้ให้บริการ จำนวน 5 คน มีความพึงพอใจระดับมากร้อยละ 100 จะเห็นว่านวัตกรรมใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดงซึ่งเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นมีประสิทธิภาพในการแก้ปัญหาผ้าก๊อซติดแผลได้อย่างมีประสิทธิภาพ และมีขั้นตอนการผลิตที่ง่าย ต้นทุนต่ำ และใช้วัสดุที่หาได้ในท้องถิ่น ข้อพึงระวังควรเก็บชุดนวัตกรรมให้มิดชิดไม่ให้มดหรือแมลงมาตอม นวัตกรรมเปิดใช้กับผู้ป่วยวันต่อวัน ใบตองที่เหลือสามารถนำกลับมานึ่งใช้ซ้ำได้อีก ส่วนชุดนวัตกรรมที่ยังไม่ได้เปิดใช้จะส่งนึ่งซ้ำให้ปลอดเชื้อทุก 7 วัน ต้นทุนค่าใช้จ่ายนวัตกรรมใบตองน้ำมันสมุนไพรไข่แดงไม่รวมค่ากระปุกสแตนเลส ราคาชุดละ 15 บาท

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

อรวรรณ หุ่นดี. การปฐมพยาบาล. กรุงเทพมหานคร: อักษรบัณฑิต; 2530.

สุรเกียรติ อาชานานุภาพ. ตำราการตรวจรักษาโรคทั่วไป 2. กรุงเทพมหานคร: พิมพ์ดีกรุงเทพฯ; 2551.

Matthew D. The wound pain disconnect: why some patients hurt more than others [Internet]. 2024. [cited 2024 Jan 12]. Available from: https://www.woundsource.com/blog/gauze-dressings-and-wounds-9-dos-and-don-ts

Schaps D, Hauenschild E. Uber die Anwendung von sofra-tüll zur pflege des tracheostomas bei beatmungspatienten [Use of Sofra tulle in the care for tracheotomied, artificially-respirated patients]. Med Welt 1973;24(51): 2047-48.

เจริญ ขุนพรม, อภิตา บุญศิริ, สมนึก ทองบ่อ, ธีรนุมัติ ร่มโพธิ์ภักดิ์, พีรพงษ์ สงวนตระกูล. การยืดอายุการเก็บรักษาใบตองสด (prolonging shelf life of cut banana leaves). วารสารวิทยาศาสตร์เกษตร 2554;33 (6):115-8.

ณรงค์ โฉมเฉลา. อยู่ร้อยปี ชีวีเป็นสุขได้ด้วยน้ำมันมะพร้าว. เอกสารวิชาการฉบับที่ 2/2556. กรุงเทพมหานคร: ชมรมอนุรักษ์และพัฒนาน้ำมันมะพร้าวแห่งประเทศไทย; 2556.

ชีวอโรคยา. 50 สูตรสมุนไพรเด็ด เคล็ดไม่ลับรักษาโรคได้ด้วยตนเอง. สมุทรปราการ: ดับบลิวพีเอส; 2559.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-29

วิธีการอ้างอิง