ความชุกและปัจจัยที่สัมพันธ์ต่อการติดเชื้อวัณโรค ระยะแฝงในบุคลากรทางการแพทย์ โรงพยาบาลราชวิถี กรุงเทพมหานคร

บทคัดย่อ

บุคลากรทางการแพทย์ที่ทำงานใกล้ชิดกับผู้ป่วยวัณโรค มีความเสี่ยงในการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝง และประมาณ

ร้อยละ 10 ของผู้ที่ติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงจะมีโอกาสพัฒนาไปเป็นโรควัณโรคระยะกำเริบ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์

เพื่อหาความซุกของการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงรวมถึงปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงของของ

บุคลากรทางการแพทย์ในโรงพยาบาลราชวิถี เป็นการศึกษาภาคตัดขวาง โดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากบุคลากรทาง-

การแพทย์ซึ่งปฏิบัติงานในโรงพยาบาลราชวิถี ระหว่างเดือนกันยายน 2563 ถึงเดือนกรกฎาคม 2564 จำนวน 270 คน

ทำการสำรวจข้อมลปัจจัยที่ส่งผลให้เกิดการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงด้วยแบบสอบถาม และตรวจวิเคราะห์หาเชื่อวัณโรค

ระยะแฝงด้วยชุดน้ำยา QuantiFERON-TB Gold Plus (QFT-Plus) และวิเคราะห์ปัจจัยที่สัมพันธ์ต่อการติดเชื้อวัณโรค

ระยะแฝงตัวแปรเดียวและพทุตัวแปร ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มบุดลากรทางการแพทย์ที่มีความเสี่ยงในการสัมผัสกับเชื้อ

วัณโรค ทั้งหมดจำนวน 270 ราย พบผลบวกด้วย QFT-Pies 60 ราย ความซกของการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงร้อยละ

22.22 ผลการวิเคราะห์ปัจจัยเสียงแบบตัวแปรเดียวพบว่า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝง

อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ คือ อายุที่มากกว่าหรือเท่ากับ 30 ปี (OR=6.05; 95%CI-2.91-12.58) สทวิชาชีพ

และอาชีพอื่นๆ (OR-1.94; 95%CI-1.09-3.47) อายุการทำงานที่มากกว่า 10 ปี (OR-4.64; 95%(CI-

2.53-8.54) สถานที่ปฏิบัติงานที่มีความเสี่ยงระดับต่ำ (OR=2.54; 95%(CI=1.35-4.77) และจำนวนสิ่งส่งส่งตรวจ

หรือผู้ป่วยวัณโรคที่ตรวจวิเคราะห์หรือดูแลในแต่สัปดาห์มากกว่าหรือเท่ากับ 6 ตัวอย่าง (OR=2.28; 95%CI=

1.06-4.88) แต่เมื่อทำการวิเคราะห์ปัจจัยเสี่ยงแบบพทตัวแปรพบว่า เหลือเพียงปัจจัยเดียวเท่านั้นที่มีความ

สัมพันธ์กับการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ คือ อายุที่มากกว่าหรือเท่ากับ 30 ปี (30R=5.41;

95%C1=2.51-11.67) สรุป ความซุกของการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงบุคลากรทางการแพทย์ โรงพยาบาลราชวิถี

ร้อยละ 22.22 ปัจจัยด้านอายุของผู้ปฏิบัติงานมีความสัมพันธ์ต่อการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝง โรงพยาบาลควรจัดให้

มีการตรวจการติดเชื้อวัณโรคระยะแฝงในการตรวจสุขภาพประจำปี เพื่อเป็นการค้นหาบคลากรที่ติดเชื้อ เฝ้าระวังและ

ให้การรักษา (preventive therapy) ก่อนที่บุคลากรผู้นั้นจะกลายเป็นผู้ป่วยวัณโรค