ผลของการเพิ่มค่าตอบแทนต่อการคงอยู่ในแพทย์ชนบท ภายหลังสิ้นสุดสัญญาใช้ทุน

บทคัดย่อ

การศึกษาในครั้งนี้เป็นการศึกษาไปข้างหน้า (Cohort study) โดยเก็บข้อมูลพื้นฐานด้วยแบบสอบถามในระหว่างเดือน พฤษภาคม-กันยายน 2551 และเก็บข้อมูลติดตามอีก 3 ปีต่อมา โดยเก็บข้อมูลระหว่าง กรกฎาคม-กันยายน 2554 กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยแพทย์ จำนวนทั้งสิ้น 282 คน วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติร้อยละและlogistic regression เพื่อหาผลกระทบของการเพิ่มค่าตอบแทนแพทย์ชนบทที่มีต่ออัตราการคงอยู่และการเคลื่อนย้ายของแพทย์ออกจากชนบท

การศึกษา พบว่า มีผู้ตอบแบบสอบถามกลับ 211 คน (75%) เมื่อวิเคราะห์การติดตามการเคลื่อนย้ายของแพทย์หลังการเพิ่มค่าตอบแทนในการปฏิบัติงานในชนบท พบว่า ร้อยละ 33.7 ลาออกจากราชการ รองลงมาร้อยละ 31.3 ยังคงปฏิบัติงานในโรงพยาบาลชุมชน ร้อยละ 20.3 ปฏิบัติงานที่โรงพยาบาลศูนย์/ทั่วไปและโรงพยาบาลรัฐในเขตเมือง และร้อยละ 14.7 กำลังอยู่ระหว่างการศึกษาต่อ เมื่อวิเคราะห์หาความสัมพันธ์พบว่า การที่มีภูมิลำเนาต่างจังหวัด และการจบการศึกษาจากมหาวิทยาลัยส่วนภูมิภาค สัมพันธ์กับการปฏิบัติงานในชนบทหลังสิ้นสุดการสัญญาใช้ทุน

ดังนั้นมาตรการจูงใจและการคงอยู่ของแพทย์ในชนบทควรจะเป็นมาตรการที่ผสมผสานระหว่างตัวเงินและแรงจูงใจที่เป็นตัวเงินอย่างเหมาะสม สร้างความผูกพันให้แพทย์กลับมาปฏิบัติงานในชนบท